Menu

Z dziobem trzmielojada
Ba?ka?skie wiatry
Pilna pro?ba

U?ytkownicy Online

Naszą witrynę przegląda teraz 11 gości 
Tajemnice poezji Email
Wpisany przez Jurata Bogna Serafi?ska   
Ba?ka?skie wiatry to zbir wierszy Ivana Korponai dziennikarza, poety, malarza, autora tomikw poezji wydanych w j?zykach; serbskim, s?owe?skim, niemieckim i w?gierskim. Tym razem wiersze poety zosta?y wydane po polsku w znakomitym t?umaczeniu Olgi Lali?-Krowickiej.

?ycie Ivana Korponai (ur. w Suboticy w Serbii) nie by?o i nie jest ?atwe ani proste. Mo?na je podzieli? na dwa etapy czas, ktry p?yn?? mu w ojczy?nie, jak? by?a Jugos?awia, i czas p?niejszy na emigracji. Musimy o tym pami?ta? w czasie lektury ksi??ki, bo wtedy lepiej zrozumiemy przes?anie poety.
W wierszu Pozostaj? tutaj czytamy -

Wskazwki na zegarze ...
zatrzyma?y si?,
serce w klatce piersiowej ...
nie puka,
wok? mnie ...
martwa cisza.


Czas cz?sto zaprz?ta my?l poetw. Czas precyzyjny, elastyczny, cykliczny, ?wi?ty, absolutny, rodowy, lokalny, teologiczny, religijny, ?wiecki, historyczny, faktyczny, prawdopodobny, linearny, no i oczywi?cie tera?niejszy, przesz?y i przysz?y
Tyle jest tych czasw, a jednak rozpatruj?c spraw? z punktu widzenia filozofii mo?emy powiedzie?, ?e czas, podobnie jak przestrze? nie nale?y do ?wiata materialnego, lecz jest form? poznania sposobem, w jaki ludzki umys? grupuje i uk?ada docieraj?ce do niego wra?enia. Nie jest wyobra?eniami empirycznymi, nie sposb usun?? go z my?li i wyobrazi? sobie, ?e go nie ma. Przestrze? i czas to, wed?ug Kanta, formy zmys?owej naoczno?ci. Ka?da rzecz, ktr? postrzegamy, ma dla nas wymiary przestrzenne i zajmuje okre?lone miejsce w czasie.

My, ludzie mamy przygodn? czasow? struktur? trwania. Co? jak komputery, ktrych gwarancja okre?la prawdopodobn? d?ugo?? dzia?ania A jednak warto po?wieci? ten czas ktrego stale nam brakuje na warto?ciowe lektury.

W wierszu Prbowa?em zatrzyma? czas poeta pisze

Prbowa?em odej??,
jednak pozosta?em tutaj.
Prbowa?em powrci?,
ale sk?d, je?li nigdzie nie by?em.


Tak, poeta pozosta? na zawsze duchem w swojej Ojczy?nie i jest w niej do dzisiaj, chocia? realnie przebywa gdzie indziej, chocia? na mapie nie odnajdzie swego pa?stwa w kszta?cie w jakim by?o jego Ojczyzn?.

W wierszu To ja czytamy o tym, ze prawda jest jak gra bez granic i tych granic nie ma. I dalej

Mi?o?? we mnie zakazana, lecz nosz? j? z dum?!

Ten wers odnosz? do mi?o?ci Ojczyzny, wbrew opiniom tych, ktrzy mwi? tu o dawnej mi?o?ci do kobiety.

Bohater liryczny Ba?ka?skich wiatrw stoi na rozdro?u, uwik?any we wspomnienia, marzenia, tera?niejszo??, paradoksalnie b?d?c? i nie b?d?c? kontynuacja przesz?o?ci. Czujemy to wyra?nie czytaj?c wiersz Nie pytaj mnie

Nie pytaj mnie, poeto,
Gdzie teraz mam i??,
Ja stoj? tutaj
Na skrzy?owaniu wszystkiego:
Na skrzy?owaniu dobra i z?a..


Ostatni wiersz zamykaj?cy tomik to Zapomniana chwila. Bohater liryczny widzi wi?cej ni? przedtem, tak jakby kto? usun?? zas?on?.

Gdzie zas?ona?
Zapomniana chwila,
wystarczy spojrze? ...
wszystko jest otwarte,
wszystko a w zapomnieniu?
Wszystko znajduje si? tutaj, ale jest zamkni?te.

Czas si? zatrzyma? czy mo?e raczej poeta chcia?by aby tak by?o, aby mg? przebywa? nadal w tamtym dawnym, minionym ju? czasie, w ktrym zamkni?te zosta?o wszystko co kocha?

Takie przebywanie w wy?nionej krainie, w dawnej ojczy?nie, w czasach m?odo?ci zapewni? mo?e tylko poezja, albo mo?e ujmuj?c szerzej tylko literatura i sztuka.

Tomik poezji Ivana Korponai jest pisany w klimacie zrozumia?ym dla polskiego czytelnika, co wynika z naszej wsplnej s?owia?skiej wra?liwo?ci.

W czasie lektury Ba?ka?skich wiatrw mo?emy dotkn?? tajemnicy poezji, tajemnicy poety, mo?emy przez krtk? chwil? przebywa? w jego magicznej krainie Skorzystajmy z tej mo?liwo?ci.

---

Ivan Korponai, Ba?ka?skie wiatry, 96 s,. redakcja i wst?p Olga Lali?-Krowicka, Krosno 2011.
Zmieniony: Czwartek, 03 Listopad 2011 13:11